Nalatenschap

De rol van de notaris na het overlijden

Als iemand overlijdt worden de nabestaanden geconfronteerd met allerlei financiële en juridische zaken die geregeld moeten worden.

De naaste familieleden kunnen na het overlijden naar een notaris gaan om antwoord te krijgen op vragen die betrekking hebben op de nalatenschap en de afwikkeling ervan. Als deskundige op dit gebied dient de notaris te onderzoeken wie de nabestaanden zijn en of er door de overledene wel of geen testament is opgemaakt.

De notaris is de erfgenamen behulpzaam bij het opmaken van een verklaring van erfrecht en bij de verdeling van een nalatenschap.

In bepaalde gevallen is de tussenkomst van de notaris verplicht, bijvoorbeeld:

  • als één of meer van de erfgenamen minderjarig is/zijn;
  • als het vermogen van één van de erfgenamen onder bewind staat;
  • als er registergoederen (huizen, gebouwen, grond) worden verdeeld.

De notaris zal informatie en documenten opvragen die van belang zijn voor zijn onderzoek. Als de notaris over alle relevante gegevens beschikt kan hij een verklaring van erfrecht opmaken waarin staat wie de erfgenamen zijn van de overledene.

Ook speelt de notaris een belangrijke rol bij de verdere afwikkeling van de nalatenschap, waaronder de verdeling van de nagelaten bezittingen en schulden.

Verklaring van erfrecht

Vaak dient na het overlijden een verklaring van erfrecht te worden opgemaakt. In deze verklaring geeft de notaris onder meer aan wie de erfgenamen zijn.

Voordat de notaris de verklaring van erfrecht afgeeft, moet de notaris een aantal zaken controleren en opvragen. De notaris informeert aller­eerst bij het Centraal Testamenten Register of de overledene een testament heeft gemaakt. Daarnaast moet de familie een stamboomverklaring bij het bevolkingsregister aanvragen. Als alle gegevens compleet zijn, maakt de notaris de verklaring van erf­recht op. Met deze verklaring kunnen de erfgenamen de nala­tenschap verder afwikkelen, alsmede verdere bankzaken van de overledene afhandelen.

Als er meerdere erfgenamen zijn en het de bedoeling is dat één van hen de nalatenschap verder afwikkelt, kan de notaris volmachten opstellen. De erfgenaam aan wie volmacht wordt verleend, kan dan met deze volmachten namens de andere erfgenamen handelen (zogenaamde boedelvolmachten).

Verdeling nalatenschap

Is er een testament dan zal de verdeling van de nalatenschap geschieden conform de wijze waarop dat in het testament is bepaald.

Met ingang van 1 januari 2012 is de legitieme portie (gedeelte van de erfenis van de ouder waarop kinderen altijd recht hebben) afgeschaft.

Is er geen testament, dan wordt de nalatenschap verdeeld conform het wettelijke erfrecht.

Volgens het erfrecht zijn er vier groepen erfgenamen. De groepen zijn als volgt verdeeld:

  1. echtgenoten en (klein)kinderen;
  2. ouders, broers, zussen (en/of eventuele kinderen van broers of zussen);
  3. grootouders;
  4. overgrootouders.

Pas als er geen personen zijn die in de hogere groep zitten, komt de volgende groep in aanmerking.

Een belangrijke vernieuwing in het wettelijke erfrecht is de introductie van de wettelijke verdeling met ingang van 1 januari 2012. De langstlevende echtgenoot verkrijgt van rechtswege de goederen van de nalatenschap en ieder van de gemeenschappelijke kinderen verkrijgt als erfgenaam van rechtswege een in beginsel niet-opeisbare geldvordering ter grootte van de waarde van zijn erfdeel ten laste van de langstlevende echtgenoot.

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met ons kantoor.